O‘ZBEKISTON SSRDA 1945–1980 YILLARDA SUG‘ORISH VA MELIORATSIYA TIZIMINING RIVOJLANISHI

Islombek Aslonov

doi:10.56292/SJFSU/vol31_iss6/a130

Mualliflar

Aslonov Islombek Soyibjon o‘g‘li

Farg‘ona davlat universiteti

https://orcid.org/0009-0005-0265-5179

DOI:

https://doi.org/10.56292/SJFSU/vol31_iss6/a130

Kalit so‘zlar:

Sug‘orish, melioratsiya, paxta monokulturasi, Oral dengizi, sho‘rlanish, qishloq xo‘jaligi, O‘zbekiston SSR.

Annotatsiya

Ikkinchi jahon urushidan keyingi davrda O‘zbekiston SSR qishloq xo‘jaligida sug‘oriladigan dehqonchilik hal qiluvchi ahamiyat kasb etdi. Ushbu maqolada 1945–1980-yillarda O‘zbekiston SSR hududida sug‘orish va melioratsiya tizimining rivojlanishi tahlil qilinadi. Urushdan keyin agrar sohada sug‘oriladigan dehqonchilikning o‘rni va ahamiyati yoritilgan. 1945-yildan 1980-yilgacha sug‘orish infratuzilmasiga yo‘naltirilgan sarmoyalar keskin oshgani, yirik gidrotexnik inshootlar qurilgani, sug‘oriladigan maydonlar hajmi bir necha barobar kengaygani, hosildorlik o‘sib, “oq oltin” – paxta monokulturasining mavqei mustahkamlangani aniq dalillar bilan keltirilgan. Irrigatsiya kengayishi natijasida qisqa muddatli iqtisodiy yutuqlarga erishilgan (hosildorlik oshishi, yangi еrlarning o‘zlashtirilishi), biroq uzoq muddatda ekologik muammolar yuzaga kelgan – еrlarning sho‘rlanishi, Oral dengizining qurishi va tuproq sifati yomonlashadi.

Muallif haqida

Aslonov Islombek Soyibjon o‘g‘li, Farg‘ona davlat universiteti

Farg‘ona davlat universiteti mustaqil izlanuvchisi

Adabiyotlar

1. Abdurakhmanova, T. (1976). Bizning davr sug‘orishi (O‘zbekiston sug‘orish tizimining buguni va ertasi). Toshkent: O‘zbekiston.

2. Akramov, Z. M., & Rafi kov, A. A. (1990). Orol dengizining kechagi, bugungi va ertangi kuni. Toshkent: Mehnat.

3. Igamberdiyev, R., & Razzakov, A. (1978). O‘zbekistonda еr melioratsiyasi tarixi (Mirzacho‘l materiallari asosida). Toshkent: Fan.

4. Razzakov, A. (1991). Suv va hayot. Toshkent: Mehnat.

5. Micklin, P. (2007). The Aral Sea disaster. Annual Review of Earth and Planetary Sciences, 35(1), 47–72.

6. Komilov, O. K. (2020). From the history of the irrigation system in Uzbekistan (1950–1990). International Journal of Scientific & Technology Research, 9(02), 5627–5630.

7. C. Conrad, J.P.A. Lamers, N. Ibragimov, F. Löw a, C. Martius ( 2016) Analysing irrigated crop rotation patterns in arid Uzbekistan by the means of remote sensing: A case study on post-Soviet agricultural land use. Volume 124, January 2016, Pages 150-159

8. Wikipedia.