logo
O‘zbekcha

INTEGRATIV RNA-SEQ TAHLILI ASOSIDA SOYA (GLYCINE MAX) VA TOK (VITIS VINIFERA) O‘SIMLIKLARIDA ABIOTIK STRESSIGA CHIDAMLILIK BILAN ALOQADOR GENLARNI ANIQLASH

Mualliflar

DOI:

https://doi.org/10.56292/SJFSU/vol31_iss5/a129

Kalit so‘zlar:

uzum, soya, RNA-seq, abiotik stess, qurg‘oqchilik, sovuq, DEG, funksional annotatsiya, GO, KEGG

Annotatsiya

Ushbu tadqiqotda Glycine max (soya) va Vitis vinifera (uzum) o‘simliklarida sovuq, tuz hamda qurg‘oqchilik kabi abiotik stresslarga javoban farqli ekspressiyanuvchi genlarni aniqlash maqsadida bir qator ma’lumot bazalaridagi RNA-seq ma’lumotlari qayta tahlil qilindi. Integrativ bioinformatik yondashuv asosida NCBI ma’lumotlar bazalaridan olingan turli tajribalarga oid transkriptom ma’lumotlar (tok bo‘yicha: PRJNA787359, PRJNA549981, PRJNA788159; soya bo‘yicha: PRJNA852689, PRJNA933767, PRJNA813355) birlashtirildi va standartlashtirilgan pipeline yordamida tahlil qilindi.

Farqli ekspressiyalanuvchi gen (DEG), funksional annotatsiya (GO va KEGG) tahlillari orqali asosiy abiotik stresslar bilan aloqador genlar aniqlandi. Tadqiqot natijalariga ko‘ra, har ikki o‘simlikda qurg‘oqchilikka va past haroratga javoban ekspressiyasi o‘zgaradigan o‘nlab yangi genlar topildi. Aniqlangan genlarning bir qismi ilgari bu stress turlari bilan bog‘liqligi kuzatilmagan. Ushbu natijalar kelgusida marker genlar, genetik modifikatsiya uchun boshlang‘ich material yoki seleksiya uchun muhim genomik resurslar sifatida xizmat qilishi mumkin.

Mualliflar haqida

  • Yusupov Abdurahmonbek Nodirjon o‘g‘li, O‘zbekiston Respublikasi fanlar akdemiyasi, Genomika va bioinformatika markazi

    O‘zbekiston Respublikasi fanlar akdemiyasi, Genomika va bioinformatika markazi, katta ilmiy hodim

  • Ayubov Mirzakamol Sobitjonovich, O‘zbekiston Respublikasi fanlar akdemiyasi, Genomika va bioinformatika markazi

    O‘zbekiston Respublikasi fanlar akdemiyasi, Genomika va bioinformatika markazi, katta ilmiy hodim

  • Ubaydullayeva Xurshida Abdullayevna, O‘zbekiston Respublikasi fanlar akdemiyasi, Genomika va bioinformatika markazi

    O‘zbekiston Respublikasi fanlar akdemiyasi, Genomika va bioinformatika markazi, biologiya fanlari doktori

  • Mamajonov Bexzod Orifjon oʻgʻli, O‘zbekiston Respublikasi fanlar akdemiyasi, Genomika va bioinformatika markazi

    O‘zbekiston Respublikasi fanlar akdemiyasi, Genomika va bioinformatika markazi, kichik ilmiy hodim

  • Obidov Nurdinjon Shuxratjon o‘g‘li, O‘zbekiston Respublikasi fanlar akdemiyasi, Genomika va bioinformatika markazi

    O‘zbekiston Respublikasi fanlar akdemiyasi, Genomika va bioinformatika markazi, toyanch doktorant

  • Murodov Anvarjon Adxamjon o‘g‘li, O‘zbekiston Respublikasi fanlar akdemiyasi, Genomika va bioinformatika markazi

    O‘zbekiston Respublikasi fanlar akdemiyasi, Genomika va bioinformatika markazi, toyanch doktorant

  • Ziyodulloxon Hakimullo o‘g‘li Bashirxonov, O‘zbekiston Respublikasi fanlar akdemiyasi, Genomika va bioinformatika markazi

    O‘zbekiston Respublikasi fanlar akdemiyasi, Genomika va bioinformatika markazi, toyanch doktorant

  • Abdullaev Sadulla Abdullaevich, O‘zbekiston Respublikasi fanlar akdemiyasi, Genomika va bioinformatika markazi

    O‘zbekiston Respublikasi fanlar akdemiyasi, Genomika va bioinformatika markazi, kichik ilmiy hodim

  • Babadjanova Feruza Ikramovna, O‘zbekiston Respublikasi fanlar akdemiyasi, Genomika va bioinformatika markazi

    O‘zbekiston Respublikasi fanlar akdemiyasi, Genomika va bioinformatika markazi, kichik ilmiy hodim

Adabiyotlar

1. Wang, W., Vinocur, B., and Altman, A. (2003). Plant responses to drought, salinity and extreme temperatures: towards genetic engineering for stress tolerance. Planta 28, 1–14. doi: 10.1007/s00425-003-1105-5

2. Wania, S. H., Kumar, V., Shriram, V., and Sah, S. K. (2016). Phytohormones and their metabolic engineering for abiotic stress tolerance in crop plants. Crop J. 4, 162–176. doi: 10.1016/j.cj.2016.01.010

3. L. Hannah,P.R. Roehrdanz,M. Ikegami,A.V. Shepard,M.R. Shaw,G. Tabor,L. Zhi,P.A. Marquet,& R.J. Hijmans, (2013). Climate change, wine, and conservation, Proc. Natl. Acad. Sci. U.S.A. 110 (17) 6907-6912, https://doi.org/10.1073/pnas.1210127110

4. IPCC (2021). Climate Change (2021): The Physical Science Basis. Contribution of Working Group I to the Sixth Assessment Report of the Intergovernmental Panel on Climate Change. Cambridge University Press. DOI: 10.1017/9781009157896.

5. FAO. (2021). The State of the World's Land and Water Resources for Food and Agriculture – Systems at break-ing point. Rome: Food and Agriculture Organization of the United Nations. DOI: 10.4060/cb9910en.

6. Zhu, J.-K. (2016). Abiotic Stress Signaling and Responses in Plants. Cell, 167(2), 313–324. https://doi.org/10.1016/j.cell.2016.08.029

7. Hirayama, T., & Shinozaki, K. (2010). Research on plant abiotic stress responses in the post-genome era: Past, present and future. The Plant Journal, 61(6), 1041–1052. DOI: 10.1111/j.1365-313X.2010.04124.x

8. Zandalinas, S. I., Mittler, R., Balfagón, D., Arbona, V., & Gómez-Cadenas, A. (2018). Plant adaptations to the combination of drought and high temperatures. Physiologia Plantarum, 162(1), 2–12. https://doi.org/10.1111/ppl.12540

a. Li, X., et al. (2019). Impact of climate change on soybean production in Northeast China. Climatic Change, 153(1–2), 123–140. DOI: 10.1007/s10584-019-02362-2

9. Chen S, Zhou Y, Chen Y, Gu J. (2018) fastp: an ultra-fast all-in-one FASTQ preprocessor. Bioinformatics. 1;34(17):i884-i890. doi: 10.1093/bioinformatics/bty560. PMID: 30423086; PMCID: PMC6129281.

10. Kim, D., Langmead, B. & Salzberg, S. L. (2015) HISAT: A fast spliced aligner with low memory requirements. Nat. Methods 12, 357–360. https://doi.org/10.1038/nmeth.3317

11. Liao, Y., Smyth, G. K. & Shi, W. (2013) FeatureCounts: An efficient general purpose program for assigning se-quence reads to genomic features. Bioinformatics 30, 923–930. https://doi.org/10.1093/bioinformatics/btt656

12. Love, M. I., Huber, W., and Anders, S. (2014). Moderated estimation of fold change and dispersion for RNA-seq data with DESeq2. Genome Biol. 15 (12), 550. doi:10.1186/s13059-014-0550-8

Yuklab olishlar

Nashr etilgan

2026-01-27

Qanday iqtibos keltirish

INTEGRATIV RNA-SEQ TAHLILI ASOSIDA SOYA (GLYCINE MAX) VA TOK (VITIS VINIFERA) O‘SIMLIKLARIDA ABIOTIK STRESSIGA CHIDAMLILIK BILAN ALOQADOR GENLARNI ANIQLASH. (2026). Scientific Journal of the Fergana State University, 31(5), 129. https://doi.org/10.56292/SJFSU/vol31_iss5/a129