(untitled) (Scientific journal of the Fergana State University, 2026)
Ushbu maqolada Toshkent viloyati Yangiyo‘l tumanidan oqib o‘tuvchi Chirchiq daryosining I-V qayir usti terrasalarida shakllangan sug‘oriladigan tuproqlarining hozirgi agrokimyoviy xossa-xususiyatlarini antropogen omillar ta’sirida o‘zgarishi to‘g‘risidagi ilmiy tadqiqot ishlari keltirilgan. O‘rganilayotgan hududning Xalqabod massivida tarqalgan Chirchiq daryosining yuqori qismidagi sug‘oriladigan tipik bo‘z tuproqlar 523,8 gektar bo‘lib bu tuproqlar lyossli tog‘ oldi tekisliklarining past-baland qir-adirlar tizmasida shakllangan, prolyuvial-delyuvial lyossimon, kam holatlarda skeletli yotqiziqlaridan tashkil topgan. Ulug‘bek massivining sug‘oriladigan bo‘z-o‘tloqi tuproqlari 1128,21 gektarni tashkil etadi. Bu tuproqlar asosan tipik bo‘z tuproqlar mintaqasidagi Chirchiq daryosining V-IV-III qayir usti terassalarida tarqalgan, allyuvial yotqiziqlardan hosil bo‘lgan. Sug‘oriladigan o‘tloqi tuproqlar Zarafshon massivining 1958,16 gektar maydonini tashkil etib, tipik bo‘z tuproqlar mintaqasida tarqalgan. Ularning eng ko‘p maydonlari Chirchiq daryosining I va II qayir usti terassalarida uchraydi. Yangi Hayot massivida o‘tloqi tuproqlar tarqalgan maydoni 1958,16 ga bo‘lib sug‘orish natijasida tuproqlarning agrokimyoviy xossa-xususiyatlari o‘zgargan. Yuksalish massivida tarqalgan botqoq tuproqlar maydoni 264,4 ga bo‘lib sizot suvlarining yaqin joylashganligi bilan boshqa massiv tuproqlaridan ajralib turadi. Ushbu massivlarda tarqalgan sug‘oriladigan tuproqlarning agrokimyoviy tahlili, gumus va oziqa elementlar bilan ta’minlanganlik darajasi o‘rganilgan bo‘lib, tuproqlar unumdorligi, mahsuldorligi va ekinlar hosildorligini oshirishga qaratilgan takliflar berilgan.